به قلم دکتر پویان قمری
نیکی کردن یک رفتار ساده نیست. یک رمز است که جهان با آن کار میکند. از ایران باستان تا چین و هند، از قرآن و تورات و انجیل تا حکمت شمس و فردوسی و نگاه تیز نیچه، یک حقیقت مشترک دیده میشود: انسان زمانی از سطح معمول فراتر میرود که بتواند روشنایی خود را به دیگری بدهد، حتی اگر تنها برای یک لحظه کوتاه باشد.
در ایران باستان، در اوستا گفته شد هر نیکی شکافی کوچک در تاریکی باز میکند. در تورات آمده است آن که نیکی میکند نور بر خانهاش افزوده میشود. در انجیل نوشته شد قلبی که مهر میپراکند در تاریکی نمیماند. در قرآن آیهای میفرماید:
«من جاء بالحسنة فله عشر أمثالها»
یعنی نیکی ده برابر بازمیگردد.
این تنها یک وعده نیست؛ یک قانون است. قانون انرژی و بازگشت.
فیثاغورس باور داشت جهان با موسیقی اعداد اداره میشود و نیکی یکی از فرکانسهای سازنده این موسیقی است. نیچه میگفت قدرت واقعی در توان بخشیدن نهفته است. شمس تبریزی میگفت اگر بتوانی یک دل را آرام کنی جهان را آرام کردهای. فردوسی میگفت بزرگی از خرد و نیکی زاده میشود و انسانی که این دو را دارد، از هیچ طوفانی نمیترسد.
در فرهنگ هند، کارما همان قانون بازگشت انرژی است. در چین باستان گفتند آب از همه چیز نرمتر است اما هیچ چیز در برابر آن دوام نمیآورد. نیکی دقیقاً همین است؛ نرم و شکستناپذیر. در فرهنگ وایکینگ، نجابت قلب نشانه یک انسان واقعی بود. جنگجو کسی بود که میتوانست مهربان بماند حتی وقتی جهان خشن میشد.
در دیدگاه متافیزیک نیز نیکی کردن انتقال انرژی مثبت است. وقتی انسان از روشنایی درونش میبخشد، مدار انرژیاش باز میشود و با ریتم جهان همفرکانس میگردد. بسیاری از اتفاقهای خوب از همین نقطه شروع میشود؛ از لحظهای که نیکی را انتخاب میکنی بدون انتظار.
نیکی شاید در ظاهر یک خار کندن از پای کسی باشد یا گردی از دامنی زدودن، اما در عمق یک پیام است به جهان که:
من زندهام، بیدارم و انتخاب میکنم روشنایی را بسازم.
در قرآن، سوره بلد میفرماید:
«فَکُّ رَقَبَه»
یعنی آزاد کردن انسان از فشار و سنگینی. این تعریف کامل نیکی است؛ سبک کردن بار دیگران.
در دنیای امروز که سرعت و فشار، ذهنها را فرسوده کرده، نیکی کردن مثل دکمهای است که جهان را آرام میکند. نه برای تغییر جهان بیرونی؛ برای تغییر کیفیت درونی انسان.
زرادشت میگفت اگر نتوانی جهان را بهتر کنی کافی است بدتر نکنی، اما اگر توانستی حتی یک دل را آرام کن. این زیباترین شکل قدرت است؛ قدرتی که در خدمت آرامش قرار میگیرد.
نیکی کردن انسان را به مدار بالاتری از عزت و آگاهی میبرد. آدمی که با مهر جهان را لمس میکند، خود به چراغی تبدیل میشود که راه خودش را هم روشنتر میکند.
هفته را با نیکی آغاز کن
ذهن را با آرامش همفرکانس کن
دل را با روشنایی همراه کن
و بگذار هر مهربانی کوچک، سرنوشت را در سکوت بازنویسی کند.